Malezya'nın Johor eyalet meclisi üyesi ve DAP'lı siyasetçi Andrew Chen, Endonezya'yı sınır aşan duman kirliliğinin sorumluluğunu üstlenmeye ve bundan etkilenen ASEAN ülkelerinden özür dilemeye çağırdı.
Chen'in açıklaması, bir Endonezya hükümet yetkilisinin orman yangınlarını "insan hatasının ötesinde" olarak nitelemesinin ardından geldi. Yetkili ayrıca dumansız dönemlerde Endonezya ormanlarının komşu ülkelere oksijen sağladığını da söylemişti.
Halkın sağlığı şakaya alınmamalı
Chen, 12 Ekim'de Facebook hesabından yaptığı paylaşımda temiz havaya erişimi ertelenemez ve pazarlık edilemez bir insan hakkı olarak tanımladı.
Chen'in mensubu olduğu DAP, Malezya'nın Madani hükümetinin ortak koalisyonunda yer almayı sürdürüyor; ancak partiyle Başbakan Enver İbrahim arasında son dönemde gerilim yaşanıyor. Bununla birlikte Chen milletvekili değil, eyalet düzeyinde bir siyasetçi.
Chen, Birleşmiş Milletler ve ASEAN'ın temiz, güvenli ve sağlıklı bir çevrenin evrensel bir insan hakkı olduğunu kabul eden açıklamalarına atıfta bulundu.
Chen, Endonezyalı sözcülerin insan kaynaklı duman kirliliği karşısında etkilenen ASEAN ülkelerine ve kendi halklarına karşı "özür dilemez" tavrından vazgeçmesi gerektiğini belirtti.
Endonezya makamlarını da toksik PM2.5 parçacıkları içeren dumanın komşu ülkeleri etkilemesine izin verdikleri gerekçesiyle eleştiren Chen, yetkililerden hesap sorulmasını istedi.
"Biz Malezyalılar acı çekiyoruz ama siz sağlığımızla dalga geçiyorsunuz. Bu kabul edilemez. Halkın sağlığı ve yaşamı asla şakaya alınmamalı."
Endonezyalı yetkilinin sözlerine yanıt
Chen'in açıklaması, Endonezya Hükümet İletişim Kurumu Başkanı Syahganda Nainggolan'ın 10 Ekim'de yaptığı açıklamalara bir yanıt niteliğinde.
Nainggolan, Endonezya'nın, ülkedeki orman ve arazi yangınlarının yol açtığı duman konusunda Malezya ve Singapur'un endişelerini anladığını söyledi.
Ancak yetkili, Singapur ve Malezya'nın Endonezya ormanlarından oksijen aldığına dair bir yorum yaptı ve bu yorum internette tepki topladı.
"Sadece duman göndermiyoruz. Duman olmadığı zaman oksijen gönderiyoruz" dedi Nainggolan.
Nainggolan yangınları "insan hatasının ötesinde" ve doğal bir olgu olarak niteledi; komşu ülkelerden durumu anlamalarını istedi.
